Video Urban Economy, Victor Vroegindeweij, Tentoonstelling Bouwen voor Brussel, BOZAR, 2010. Waarom verdrijft de dominante stadsontwikkelingscultuur de lokale maakeconomie en de logistiek uit de stad? En dit terwijl in de steden de werkloosheidcijfers zo hoog zijn, en de stad bovendien de voornaamste afzetmarkt van goederen is?  
Publicatie Bouwen voor Brussel, Editions Parenthèses, 2012. Eén hoofdstuk van het boek was gewijd aan de vraag: hoe kan architectuur de lokale economie ondersteunen? Een nieuw en urgent werkveld lag open.   
Bridge, Gijs Van Vaerenbergh, Festival Kanal Play Ground, Brussel, 2014. De tijdelijke voetgangersbrug over het kanaal, naar een ontwerp van Gijs Van Vaerenbergh, verbindt de stad van de makers met de stad van de denkers.  
Atelier Brussels The Productive Metropolis, video, Storyrunner, 2016. Terwijl wij onze thuisstad Brussel vooral zagen als een stad met honderden problemen, noemde Brearley Brussel een city of miracles. In Brussel is, anders dan in andere Europese steden, nog heel veel industrie aanwezig, en, zo zegt Brearley: A Good City Has Industry!      
Installatiezichten 'IABR–2016-The Next Economy', 2016, IABR, Rotterdam. Foto: Filip Dujardin Gedurende drie maanden organiseerde de IABR bijna dagelijks lezingen, debatten, rondleidingen en ontwerpateliers. Op die manier konden we een breed publiek van beleidsmensen, professionelen, academici en studenten warm maken voor de nieuwe visie op de productieve stad.  
A Good City Has Industry, bezoekersgids, 2016. Bezoekersgids van A Good City Has Industry, met tien vuistregels om te bouwen aan de productieve stad.    
Fotoreeks 'Atelier Brussel', 2015, Brussel. Foto: Bas Bogaerts Anders dan veel andere Europese steden is er in Brussel nog veel bedrijvigheid en industrie ingebed in het stadsweefsel.   
Urban Metabolism of the Brussels Region - Interview met Olv Klijn of Fabric, 2016. Fabric beschouwt een stad als een levend ‘metabolisme’. Het einddoel is de creatie van een circulaire stad. Dat is een stad waar alle verschillende stromen optimaal op elkaar zijn afgestemd en zo weinig mogelijk kostbare grondstoffen, materialen en energie verloren gaan.   
Werkmodellen voor de Productieve Stad, design research, Plusoffice + WRKSHPS, Atelier Brussels, 2016. Hoe ontwerpen we ruimte voor de vele ondernemingen in de productieve wijken? De Tinker Tower maakt productie prominent zichtbaar in de publieke ruimte. Hij viert de industrie in de stad en geeft opnieuw fierheid aan het maken.    
De Lage Landen 2020-2100, publicatie, 2014-2017. Fossielvrije wijken vormen een belangrijke schakel in een bredere transitie naar hernieuwbare energie. In de publicatie Lage Landen 2020–2100. Een toekomstverkenning (2017) agenderen we hoe energiewijken, energieopwekking in het buitengebied en grootschalige supergrids samen één (ruimtelijk) systeem zullen vormen.  
Animatievideo '(Re)productieve stad', AWB, tentoonstelling You Are Here, 2018. De transitie naar een circulaire economie vormt een kans om onze steden om te vormen tot circulaire en duurzame steden. De animatie toont hoe we die transformatie aan de hand van heel concrete projecten kunnen versnellen en de impact van economie op onze planeet kunnen terugdringen.  
Maarten Gielen, Rotor, interview, tentoonstelling You Are Here, 2018. Maarten Gielen is een van de pioniers in Europa op het vlak van de circulaire economie. Rotor oogst materialen uit te slopen gebouwen om ze elders te hergebruiken. De materialen blijven zo dicht mogelijk bij hun oorspronkelijke toestand zodat zo weinig mogelijk energie verloren gaat.  
Circulaire (stads)havens, syntheserapport, 2019. In de transitie naar circulaire steden nemen onze havens een sleutelpositie in. Met de transitie naar een circulaire economie en de terugkeer van productie naar onze steden, zullen de havens een nieuwe functie krijgen: als energieproducenten, materialenbanken, recyclagewerven of als basis van nieuwe maritieme economieën.   
Kortrijk 2025. De stad die we kunnen willen, publicatie, 2018. In Kortrijk organiseerden we samen met het stadsbestuur een ambitieus participatietraject waarbij honderden burgers mee beslisten over de toekomst van hun stad. De vele verlaten industriële panden in de stad krijgen een nieuwe bestemming om de stedelijke economie van de toekomst een plaats te geven.    

Credits

Tekst: Roeland Dudal (AWB) en Joeri De Bruyn (Public Space)

Dit narratief is in grote mate gebaseerd op het onderzoek dat is ontwikkeld in het kader van het Atelier Brussel - Productieve Metropool.

Ateliermeester: Mark Brearley, Cities research group at London Metropolitan University en Kaymet, Londen

Partners: IABR, Brussels Hoofdstedelijk Gewest, Ruimte Vlaanderen, OVAM en de Provincie Vlaams-Brabant

Ontwerpteams: Plusoffice Architects/ WRKSHP collective, CENTRAL/ Eva Le Roi/ Maxime Delvaux, URA architects, Spacelab.be, Fabric/ ULB (LoUIsE and BATir)/ Circular Economy

 

 

 
EN FR NL
WORKROOM

Architecture Workroom Brussels richt zich sinds 2010 op de toekomst van onze leefwereld. De organisatie begon als een vrijplaats die het verband tussen ruimte en sociaal-maatschappelijke transities agendeerde, met het oog op een toekomstgerichte ontwerppraktijk, opdrachtgeverschap en bouwcultuur.

Dat de verbouwing van onze straten, wijken en landschappen een voorwaarde en hefboom is om maatschappelijke doelen in synergie te bereiken, is intussen duidelijk. Toch stellen we vast dat de nodige transformaties moeilijk voorstelbaar en uitvoerbaar blijven. Ze raken aan zoveel domeinen en actoren dat de verantwoordelijkheid bij iedereen ligt, en daardoor uiteindelijk bij niemand.

Daarom kiezen we ervoor om de ruimte te maken die hen verbindt. En met die aangescherpte missie komt een nieuwe naam: WORKROOM, Huis voor transformatie. WORKROOM is het gedeelde huis waar de toekomst van onze leefwereld wordt verbeeld en georganiseerd.

Momenteel nemen we het voortouw op drie missiegerichte transformaties:

  • MAATSCHAPPELIJKE BROEDPLEKKEN - Tegen 2030 bundelen actoren uit jeugd, sport, cultuur, onderwijs en zorg hun krachten om plekken van veelzijdig maatschappelijk belang te realiseren die structureel eenzaamheid, versnippering en druk op publieke infrastructuur aanpakken.
  • FOSSIELVRIJE WIJKEN - Tegen 2030 zijn minstens tien wijken aan de slag met de omschakeling naar fossielvrije energie op een inclusieve en betaalbare manier, met het oog op een volledige uitstap uit fossiele energie tegen 2040.
  • SPONSLANDSCHAPPEN - Tegen 2030 realiseren we water-, landbouw- en natuurdoelstellingen binnen een samenhangende aanpak op schaal van het afstroomgebied, waarin sterke gebiedscoalities collectief het sponsvermogen van het landschap versterken.

Om deze transformaties waar te maken, werkt WORKROOM schouder aan schouder met pionierende ontwerpers, lokale besturen, organisaties en ondernemingen, overheden, kennisinstellingen en impactinvesteerders.

Via co-creatief ontwerp verbeelden we gedeelde toekomstpaden in tentoonstellingen, publicaties, innovatietrajecten en publieksprogramma's. In deze werkruimtes verbinden we de actoren die deze transformaties kunnen realiseren. Van daaruit ontwerpen we het gedeelde eigenaarschap en de organisatie-, financierings- en beleidsmodellen die leiden tot daadwerkelijke verandering.

De naam is eenvoudiger. De inzet groter. WORKROOM is het gedeelde huis waar we de sociaal-ruimtelijke transformaties oppakken die niemand alleen kan realiseren. In een tijd van polarisatie, verkokering en instabiliteit is dat misschien wel het meest radicale dat we kunnen doen.