Project

Operatie Energiewijken: Een kleine expo en programma voor een grote verbouwing

Wat zie je op deze foto: kasseien, een roze kinderfiets, of een doorsnee Vlaamse straat? Kijk nu eens beter naar de huizen op de achtergrond. Het huis aan de rechterkant springt in het oog, een symbool van duurzaamheid in een traditionele omgeving. Het is een treffend beeld van hoe we vandaag de energietransitie in onze wijken proberen te realiseren. De eigenaar van dit huis heeft het dak en de gevels geïsoleerd, de oude ramen vervangen door dubbel glas, en een warmtepomp geïnstalleerd. Maar daarin schuilt net het probleem: slechts een enkeling slaagt erin zo’n renovatie te realiseren. De transformatie van de bebouwde omgeving verloopt huis per huis. Het gaat traag en veel huishoudens blijven achter.

Om tegen 2050 fossielvrij te zijn als samenleving, moeten we elk jaar 95.000 woningen renoveren – dat zijn 11 huizen per uur. De huis-per-huisaanpak schiet tekort om deze ambitieuze doelen te halen. De energietransitie collectief realiseren heeft veel voordelen. Het is kosten- en materiaalefficiënter. Bovendien biedt het kansen voor zowel huishoudens met een hoger als lager inkomen. Door samen te werken kunnen meerdere processen en technische oplossingen worden gecombineerd. Dat is de belofte van de aanpak op wijkniveau. 

Operation Energy Neighbourhoods brengt je van belofte naar praktijk. Onze kleine expo verzamelt lopende projecten van pioniers die zich inzetten voor de energietransitie in onze wijken, en formuleert en verbindt de werkvelden die nodig zijn om te verbeteren en te versnellen. Tijdens de workshops en debatten in de ruimte brengen we je samen met andere stakeholders om collectief na te denken over en te werken op deze werkvelden. 

Operation Energy Neighbourhoods is de eerste editie in een reeks ‘open workrooms’ die Architecture Workroom Brussels organiseert. Van eind 2024 tot eind 2026 openen we onze deuren om steden, experts, ontwerpers, bedrijven en beleidsmakers te ondersteunen die werken aan de strategische transformaties waarvoor wij ons als organisatie inzetten: energiewijken, sponslandschappen en maatschappelijke infrastructuur. Elk van deze trajecten omvat een publiek programma en een kleine tentoonstelling die bijdraagt aan een grote transformatie. 


BEZOEK DE EXPO

Gratis individuele bezoeken elke donderdag van 9 januari tot en met 27 februari 2025 (10:00-20:00), geen registratie nodig. Rondleidingen op aanvraag (via deze link).

Adres: Pachecolaan 34 (6e verdieping), 1000 Brussel


PUBLIEKSPROGRAMMA

- Openingsavond Operatie Energiewijken (woensdag 11 december)

- Het energiebedrijf 2.0: een publiek-private-civiele samenwerking (donderdag 12 december)

- De temperatuur meten: architectuur en regelgeving voor nieuwe klimaatomstandigheden (donderdag 6 februari)

- Iedereen aan boord: een collectief renovatieprogramma (donderdag 20 februari) 

- Stap voor stap: een geïntegreerd actieplan voor elke wijk (donderdag 27 februari)

- Op naar een operatie: een supra-lokaal kader voor energiewijken (datum te bevestigen)

Meer info en inschrijvingen via onze agenda. 
 

Verdiep je in de operatie via onze bezoekersgids. 

Objects
Operatie Energiewijken 83 MB
Opération Quartiers d'Énergie 83 MB
EN FR NL
WORKROOM

Architecture Workroom Brussels richt zich sinds 2010 op de toekomst van onze leefwereld. De organisatie begon als een vrijplaats die het verband tussen ruimte en sociaal-maatschappelijke transities agendeerde, met het oog op een toekomstgerichte ontwerppraktijk, opdrachtgeverschap en bouwcultuur.

Dat de verbouwing van onze straten, wijken en landschappen een voorwaarde en hefboom is om maatschappelijke doelen in synergie te bereiken, is intussen duidelijk. Toch stellen we vast dat de nodige transformaties moeilijk voorstelbaar en uitvoerbaar blijven. Ze raken aan zoveel domeinen en actoren dat de verantwoordelijkheid bij iedereen ligt, en daardoor uiteindelijk bij niemand.

Daarom kiezen we ervoor om de ruimte te maken die hen verbindt. En met die aangescherpte missie komt een nieuwe naam: WORKROOM, Huis voor transformatie. WORKROOM is het gedeelde huis waar de toekomst van onze leefwereld wordt verbeeld en georganiseerd.

Momenteel nemen we het voortouw op drie missiegerichte transformaties:

  • MAATSCHAPPELIJKE BROEDPLEKKEN - Tegen 2030 bundelen actoren uit jeugd, sport, cultuur, onderwijs en zorg hun krachten om plekken van veelzijdig maatschappelijk belang te realiseren die structureel eenzaamheid, versnippering en druk op publieke infrastructuur aanpakken.
  • FOSSIELVRIJE WIJKEN - Tegen 2030 zijn minstens tien wijken aan de slag met de omschakeling naar fossielvrije energie op een inclusieve en betaalbare manier, met het oog op een volledige uitstap uit fossiele energie tegen 2040.
  • SPONSLANDSCHAPPEN - Tegen 2030 realiseren we water-, landbouw- en natuurdoelstellingen binnen een samenhangende aanpak op schaal van het afstroomgebied, waarin sterke gebiedscoalities collectief het sponsvermogen van het landschap versterken.

Om deze transformaties waar te maken, werkt WORKROOM schouder aan schouder met pionierende ontwerpers, lokale besturen, organisaties en ondernemingen, overheden, kennisinstellingen en impactinvesteerders.

Via co-creatief ontwerp verbeelden we gedeelde toekomstpaden in tentoonstellingen, publicaties, innovatietrajecten en publieksprogramma's. In deze werkruimtes verbinden we de actoren die deze transformaties kunnen realiseren. Van daaruit ontwerpen we het gedeelde eigenaarschap en de organisatie-, financierings- en beleidsmodellen die leiden tot daadwerkelijke verandering.

De naam is eenvoudiger. De inzet groter. WORKROOM is het gedeelde huis waar we de sociaal-ruimtelijke transformaties oppakken die niemand alleen kan realiseren. In een tijd van polarisatie, verkokering en instabiliteit is dat misschien wel het meest radicale dat we kunnen doen.