De praktijk van de (landschaps)architectuur staat voor een paradox. Enerzijds staat de architectuurpraktijk van de Eurodelta in de schijnwerpers vanwege haar voorbeeldig opdrachtgeverschap, scherpe architectuurkritiek en vernieuwend ontwerp. Aan de andere kant is de manier waarop we bouwen, meer ruimte innemen, oppervlakken verharden en materialen en energie verbruiken in strijd met de ambitieuze klimaat-, circulariteits- en solidariteitsdoelen die we onszelf als samenleving hebben gesteld. Zijn Architectuur en Transitie wel met elkaar te verzoenen? De tentoonstelling PREFIGURATIONS laat zien hoe de twee dichter bij elkaar staan dan gedacht.
PREFIGURATIONS verkent hoe onze leefwereld er binnen vijf tot tien jaar uit zou kúnnen zien. Tien vertellers nemen je mee langs hun Toekomstplekken. Een denkbeeldig stadsdeel als wijkmotor bijvoorbeeld, waar jongeren hun wildste ideeën kunnen uitvoeren op een verlaten site en een herbestemde kerk is omgetoverd tot een nieuw soort gemeenschapscentrum. Of een klimaatstraat, waar regenwater kan worden opgevangen langs het fietspad of een natuurlijke goot in het park.
Hoewel de Toekomstplekken (nog) fictief zijn, zijn het telkens composities van veertig hedendaagse architectuur- en landschapsprojecten die echt bestaan, verzameld via een open oproep. Ze vormen de eerste puzzelstukken voor maatschappelijke transities in de fysieke ruimte. Leggen we die in elkaar, dan ontvouwt een beeld van hoe onze straten, buurten, steden en landschappen er binnen een aantal jaar uit zouden kunnen zien. In samenhang laten de projecten zien hoe architectuur en landschap een voorbeeldrol kunnen hebben in abstracte, grote transities via concrete, fysieke, zichtbare aanpassingen van de leefomgeving. De verzoening tussen Architectuur en Transities is reëler dan we dachten.
De tentoonstelling was te zien van juni tot en met oktober 2022, in een tentoonstellingsruimte op de eerste verdieping van het tijdelijk herbestemde callcenter waar we ook zelf kantoor houden, aan de Pachecolaan in Brussel. We hielden wekelijkse rondleidingen langs de geselecteerde maquettes, plannen, collages, tekeningen en objecten. Bezoekers zagen onder meer het zeil dat een paar weken daarvoor nog regenwater verzamelde voor een moestuin in de Brusselse Marollen, evenals een van de zitbankjes van de Standaertsite in Gent, die uitnodigend zijn voor iedereen die over de site wandelt.
De tentoonstellingsruimte was gedurende die periode ook een onderzoeksruimte en incubator, voor onszelf en voor anderen. We organiseerden bijvoorbeeld een openingsprogramma, met onder meer het Future Places Forum, en een reeks Conversations on PREFIGURATIONS. Daarnaast stelden we de tentoonstellingsruimte beschikbaar als werkplaats voor externe organisaties. Zij konden workshops, werksessies en zomerscholen organiseren met de tentoonstelling als achtergrond. Uiteindelijk bereikte PREFIGURATIONS over een periode van vijf maanden meer dan 2000 bezoekers en denkers.
PREFIGURATIONS is onderdeel van De Grote Verbouwing 2020-2030: een onafhankelijke leeromgeving, incubator en publiek programma gericht op de transformatie van onze leefomgeving. Hierbinnen stelde een groep ontwerpers, consultants, economen, sociologen, bestuurskundigen, culturele actoren, transitiedeskundigen en beleidsmakers een agenda op van tien Toekomstplekken: baanbrekende projecten rond grote maatschappelijke thema’s, die zich in de komende tien jaar zullen moeten vermenigvuldigen om de ambitieuze maatschappelijke transities te realiseren. Deze Toekomstplekken waren het uitgangspunt voor de tentoonstelling.
| Call for Projects (EN) | 801 KB |
