Atelier In Between is een beleidsvoorbereidend traject in opdracht van het Agentschap Natuur en Bos van de Vlaamse Overheid. Het initieert een dialoog tussen de diverse actoren die impact hebben op de open ruimte in het metropolitane gebied in en rond het Brussels Hoofdstedelijk Gewest. Met cartografisch onderzoek en een reeks workshops faciliteert Architecture Workroom Brussels een proces van kennisdeling en -ontwikkeling over de toekomst van de open ruimte tussen betrokken partijen, experten en ontwerpers.

 

Terwijl Vlaanderen steeds verder verstedelijkt, groeit langzaamaan het besef van het belang van de groene open ruimte. Al beschouwen velen de groene open ruimte nog als een zwakke sector die economisch niets opbrengt, spreekt de documentatie van de waarde en functies ervan dat tegen. Het landschap levert een aantal levensnoodzakelijke diensten: ruimte voor recreatie, sociaal contact, stilte en rust, productie van voedsel, opwekking of opslag van energie. Bovendien verhoogt het de veerkracht van het verstedelijkte landschap tegen de effecten van de klimaatverandering.

Het blijft echter een belangrijke uitdaging om deze inzichten te vertalen naar het beleid van de verschillende actoren. De keuzes, gemaakt in elke sector (wonen, economie, mobiliteit, …) en op elk bevoegdheidsniveau (gewest, provincie, gemeente) hebben allemaal hun eigen impact op dezelfde open ruimte. Met een gedeelde visie kan krachtiger, transparanter en effectiever worden gestuurd in de richting van de toekomst die we wensen voor de open ruimte in het verstedelijkte metropolitane gebied rond Brussel.

Atelier In Between omvat een traject van workshops die de betrokken partijen uit verschillende sectoren samenbrengt, die plaatsvonden in het najaar van 2013. De deelnemers waren experten uit de academische wereld en het middenveld (Bond Beter Leefmilieu, Natuurpunt, Boerenbond), ontwerpers, vertegenwoordigers van de Vlaamse en Brusselse administraties en agentschappen (Ruimtelijke Ordening en Woonbeleid, Leefmilieu Brussel, Agentschap voor Natuur en Bos, Vlaamse Landmaatschappij) en lokale organisaties. Na de opstart met een groensafari, een letterlijke terreinverkenning van de groene, open ruimte in Brussel en de Vlaamse Rand, vonden drie thematische workshops plaats rond de invalshoeken woonlandschap, productief landschap, en veerkrachtig landschap. De uitdagingen en pijnpunten werden op scherp gezet, kennis werd uitgewisseld en gaandeweg werden de kansen voor een andere omgang met de open ruimte blootgelegd.

In de workshops kwamen acht concepten naar boven. Architecture Workroom Brussels bracht de bevindingen samen in een reeks van acht grootschalige ontwerpopgaves voor Brussel en zijn Vlaamse Rand. Het stedenbouwkundig bureau LIST visualiseerde de concepten en in april 2014 waren de concepten het onderwerp van een synthese-werksessie die zich specifiek richtte op de interbestuurlijke dialoog.

Type: Atelier

Jaar: 2013-2014

Opdrachtgever: Agentschap Natuur en Bos

EN FR NL
WORKROOM

Architecture Workroom Brussels richt zich sinds 2010 op de toekomst van onze leefwereld. De organisatie begon als een vrijplaats die het verband tussen ruimte en sociaal-maatschappelijke transities agendeerde, met het oog op een toekomstgerichte ontwerppraktijk, opdrachtgeverschap en bouwcultuur.

Dat de verbouwing van onze straten, wijken en landschappen een voorwaarde en hefboom is om maatschappelijke doelen in synergie te bereiken, is intussen duidelijk. Toch stellen we vast dat de nodige transformaties moeilijk voorstelbaar en uitvoerbaar blijven. Ze raken aan zoveel domeinen en actoren dat de verantwoordelijkheid bij iedereen ligt, en daardoor uiteindelijk bij niemand.

Daarom kiezen we ervoor om de ruimte te maken die hen verbindt. En met die aangescherpte missie komt een nieuwe naam: WORKROOM, Huis voor transformatie. WORKROOM is het gedeelde huis waar de toekomst van onze leefwereld wordt verbeeld en georganiseerd.

Momenteel nemen we het voortouw op drie missiegerichte transformaties:

  • MAATSCHAPPELIJKE BROEDPLEKKEN - Tegen 2030 bundelen actoren uit jeugd, sport, cultuur, onderwijs en zorg hun krachten om plekken van veelzijdig maatschappelijk belang te realiseren die structureel eenzaamheid, versnippering en druk op publieke infrastructuur aanpakken.
  • FOSSIELVRIJE WIJKEN - Tegen 2030 zijn minstens tien wijken aan de slag met de omschakeling naar fossielvrije energie op een inclusieve en betaalbare manier, met het oog op een volledige uitstap uit fossiele energie tegen 2040.
  • SPONSLANDSCHAPPEN - Tegen 2030 realiseren we water-, landbouw- en natuurdoelstellingen binnen een samenhangende aanpak op schaal van het afstroomgebied, waarin sterke gebiedscoalities collectief het sponsvermogen van het landschap versterken.

Om deze transformaties waar te maken, werkt WORKROOM schouder aan schouder met pionierende ontwerpers, lokale besturen, organisaties en ondernemingen, overheden, kennisinstellingen en impactinvesteerders.

Via co-creatief ontwerp verbeelden we gedeelde toekomstpaden in tentoonstellingen, publicaties, innovatietrajecten en publieksprogramma's. In deze werkruimtes verbinden we de actoren die deze transformaties kunnen realiseren. Van daaruit ontwerpen we het gedeelde eigenaarschap en de organisatie-, financierings- en beleidsmodellen die leiden tot daadwerkelijke verandering.

De naam is eenvoudiger. De inzet groter. WORKROOM is het gedeelde huis waar we de sociaal-ruimtelijke transformaties oppakken die niemand alleen kan realiseren. In een tijd van polarisatie, verkokering en instabiliteit is dat misschien wel het meest radicale dat we kunnen doen.