Rising Waters – Shaping Our Streets, Gardens And Urban Valleys
De tweede editie van de Brussels Urban Landscape Biennial (BULB) focust op de effecten van klimaatverandering, en meerbepaald op de steeds alarmerender problematiek van overstromingen in verstedelijkt gebied. De Biënnale bestaat uit een tentoonstelling, een lezing, een symposium, gecureerde wandelingen, en Garden Tales. Er wordt gezocht naar antwoorden op vragen als: Hoe kunnen we het regenwater op een verantwoorde manier afvoeren? Kan landschapsarchitectuur een oplossing aanreiken voor de complexe uitdagingen? En wat zijn de beperkingen van onze huidige aanpak?

 

Water maakt van deze 'blauwe' planeet een uniek en leefbaar ecosysteem, onder meer voor de mens. Maar het is ook een van de grootste en meest zichtbare bedreigingen: er is te weinig, te veel en te vuil water. Met de opwarming van de aarde verhoogt de frequentie en intensiteit van hevige regenval en van periodes van droogte. Dat vraagt om een transformatie van onze steden en landschappen zodat ze met die extreme schommelingen in regenval en temperatuur om kunnen. De opdracht is in essentie eenvoudig: we moeten in de hele stad letterlijk plaats maken voor water.

Te lang heeft men te veel vertrouwd op technische oplossingen om de stedelijke omgeving te beveiligen tegen overstromingen, met een complex systeem van afwatering en ondergrondse stormbekkens. Maar de ruimte die nodig is voor een gezond en veerkrachtig watersysteem zullen we moeten maken op de plaatsen waar we nu tuinen, straten, parkeerplaatsen, pleinen en parken hebben. Andere ruimte is er niet. De transitie naar een waterbestendige stad vergt dus een nieuwe generatie straat-, wijk- en stadsprojecten, waarvoor visie, voorbeelden en samenwerkingsvormen ontwikkeld én getest moeten worden.

Het Atelier BULB nodigde vier gereputeerde Brusselse landschapsontwerpers uit om één zomer lang te verkennen welke nieuwe stedelijke waterprojecten nodig en mogelijk zijn: Latitude Platform, JNC International, Taktyk en Bureau Bas Smets dachten na over hoe we de Brusselse valleien, wijken en straten kunnen klaarmaken voor het veranderende klimaat. Hun visies en voorstellen vormen de kern van deze tentoonstelling. Aan de hand van internationale referentieprojecten, kunstwerken, grafisch materiaal, en documentatie van huidig beleid en projecten gecureerd door Architecture Workroom Brussels, bouwen ze een verhaal en agenda voor de toekomst. Meer dan een terugblik is Rising Waters een vooruitblik en een call to action.

De tentoonstelling volgt een logica van schaal: van klein naar groot. Naast de voorstellen van de vier landschapsarchitecten is er ook werk te zien van vier kunstenaars: de video Flooded McDonald’s van het Deense kunstenaarstrio Superflex, twee werken van Andrea Caretto en Raffaella Spagna, een audiovisuele onderdompeling in de vallei van Molenbeek door Christian Barani, en een installatie van Gauthier Oushoorn.

Type: Tentoonstelling

Jaar: 2018


Opdrachtgever: Ministerie van Leefmilieu en Levenskwaliteit

Curator: Architecture Workroom Brussels

Partners: BOZAR, Civa Asbl, FBU-BFS

Met bijdrages van: BOZAR, Leefmilieu Brussel, Bureau Bas Smets, JNC International, Latitude, Taktyk

Meer info: http://www.bulb.brussels

EN FR NL
WORKROOM

Architecture Workroom Brussels richt zich sinds 2010 op de toekomst van onze leefwereld. De organisatie begon als een vrijplaats die het verband tussen ruimte en sociaal-maatschappelijke transities agendeerde, met het oog op een toekomstgerichte ontwerppraktijk, opdrachtgeverschap en bouwcultuur.

Dat de verbouwing van onze straten, wijken en landschappen een voorwaarde en hefboom is om maatschappelijke doelen in synergie te bereiken, is intussen duidelijk. Toch stellen we vast dat de nodige transformaties moeilijk voorstelbaar en uitvoerbaar blijven. Ze raken aan zoveel domeinen en actoren dat de verantwoordelijkheid bij iedereen ligt, en daardoor uiteindelijk bij niemand.

Daarom kiezen we ervoor om de ruimte te maken die hen verbindt. En met die aangescherpte missie komt een nieuwe naam: WORKROOM, Huis voor transformatie. WORKROOM is het gedeelde huis waar de toekomst van onze leefwereld wordt verbeeld en georganiseerd.

Momenteel nemen we het voortouw op drie missiegerichte transformaties:

  • MAATSCHAPPELIJKE BROEDPLEKKEN - Tegen 2030 bundelen actoren uit jeugd, sport, cultuur, onderwijs en zorg hun krachten om plekken van veelzijdig maatschappelijk belang te realiseren die structureel eenzaamheid, versnippering en druk op publieke infrastructuur aanpakken.
  • FOSSIELVRIJE WIJKEN - Tegen 2030 zijn minstens tien wijken aan de slag met de omschakeling naar fossielvrije energie op een inclusieve en betaalbare manier, met het oog op een volledige uitstap uit fossiele energie tegen 2040.
  • SPONSLANDSCHAPPEN - Tegen 2030 realiseren we water-, landbouw- en natuurdoelstellingen binnen een samenhangende aanpak op schaal van het afstroomgebied, waarin sterke gebiedscoalities collectief het sponsvermogen van het landschap versterken.

Om deze transformaties waar te maken, werkt WORKROOM schouder aan schouder met pionierende ontwerpers, lokale besturen, organisaties en ondernemingen, overheden, kennisinstellingen en impactinvesteerders.

Via co-creatief ontwerp verbeelden we gedeelde toekomstpaden in tentoonstellingen, publicaties, innovatietrajecten en publieksprogramma's. In deze werkruimtes verbinden we de actoren die deze transformaties kunnen realiseren. Van daaruit ontwerpen we het gedeelde eigenaarschap en de organisatie-, financierings- en beleidsmodellen die leiden tot daadwerkelijke verandering.

De naam is eenvoudiger. De inzet groter. WORKROOM is het gedeelde huis waar we de sociaal-ruimtelijke transformaties oppakken die niemand alleen kan realiseren. In een tijd van polarisatie, verkokering en instabiliteit is dat misschien wel het meest radicale dat we kunnen doen.